Ο καρκίνος του πνεύμονα, η ανοσοθεραπεία και το μικροβίωμα του εντέρου
Η υγεία του εντέρου και η θεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα: τι δείχνουν οι νέες έρευνες
Όταν μιλάμε για καρκίνο του πνεύμονα, συνήθως εστιάζουμε στους πνεύμονες.
Ωστόσο, νέα έρευνα υποδηλώνει ότι το έντερο μπορεί επίσης να παίζει ρόλο στον τρόπο με τον οποίο δρουν ορισμένες θεραπείες.
Το μικροβίωμα του εντέρου είναι το σύνολο των βακτηρίων και άλλων μικροοργανισμών που ζουν στο πεπτικό σύστημα. Αυτοί οι μικροοργανισμοί συμβάλλουν στη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος. Δεδομένου ότι η ανοσοθεραπεία λειτουργεί ενεργοποιώντας το ανοσοποιητικό σύστημα ώστε να επιτεθεί στον καρκίνο, οι ερευνητές διερευνούν κατά πόσον το μικροβίωμα του εντέρου θα μπορούσε να επηρεάσει τα αποτελέσματα της θεραπείας.
Αυτός ο τομέας εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο ενεργής έρευνας. Ωστόσο, τα μέχρι τώρα ευρήματα είναι ενδιαφέροντα.
Γιατί το έντερο μπορεί να είναι σημαντικό
Ένα μεγάλο μέρος του ανοσοποιητικού συστήματος βρίσκεται στο έντερο. Τα βακτήρια που ζουν εκεί αλληλεπιδρούν συνεχώς με τα ανοσοκύτταρα. Βοηθούν στην εκπαίδευσή τους και επηρεάζουν την ένταση της απόκρισής τους.
Τα φάρμακα ανοσοθεραπείας, όπως οι αναστολείς των ανοσολογικών σημείων ελέγχου, βασίζονται στην ικανότητα του ανοσοποιητικού συστήματος να αναγνωρίζει και να επιτίθεται στα καρκινικά κύτταρα. Εάν το ανοσοποιητικό σύστημα επηρεάζεται από το μικροβίωμα του εντέρου, είναι λογικό να διερευνηθεί κατά πόσον τα βακτήρια του εντέρου θα μπορούσαν να επηρεάσουν την αποτελεσματικότητα αυτών των φαρμάκων.
Αρκετές μελέτες που αφορούν διάφορους τύπους καρκίνου έχουν διαπιστώσει ότι τα άτομα με πιο ποικιλόμορφο μικροβίωμα του εντέρου τείνουν να ανταποκρίνονται καλύτερα στην ανοσοθεραπεία. Με τον όρο «ποικιλομορφία» εννοείται απλώς ένα ευρύτερο φάσμα διαφορετικών τύπων βακτηρίων.
Οι ερευνητές έχουν επίσης παρατηρήσει ότι η πρόσφατη ή επαναλαμβανόμενη χρήση αντιβιοτικών ευρέος φάσματος, τα οποία μπορούν να μειώσουν την ποικιλότητα των εντερικών βακτηρίων, έχει σε ορισμένες περιπτώσεις συνδεθεί με χειρότερα αποτελέσματα σε άτομα που λαμβάνουν ανοσοθεραπεία. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να αποφεύγονται τα αντιβιοτικά όταν είναι απαραίτητα. Απλώς υπογραμμίζει πόσο στενά συνδεδεμένα είναι αυτά τα συστήματα.
Μια πρόσφατη μελέτη για τον προχωρημένο καρκίνο του πνεύμονα
Μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο ESMO Open εξέτασε άτομα με προχωρημένο μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα που λάμβαναν διπλή ανοσοθεραπεία.
Πριν από την έναρξη της θεραπείας, συλλέχθηκαν δείγματα κοπράνων για την ανάλυση του μικροβιώματος του εντέρου. Στη συνέχεια, οι ερευνητές παρακολούθησαν τους ασθενείς σε βάθος χρόνου, προκειμένου να διαπιστώσουν την ανταπόκριση του καρκίνου τους στη θεραπεία και για πόσο χρονικό διάστημα η θεραπεία κατάφερε να ελέγξει την ασθένεια.
Η μελέτη διαπίστωσε ότι τα άτομα με μεγαλύτερη ποικιλομορφία του εντερικού μικροβιώματος είχαν περισσότερες πιθανότητες να ανταποκριθούν θετικά στη θεραπεία. Οι όγκοι τους παρουσίαζαν επίσης υψηλότερα επίπεδα ορισμένων ανοσοκυττάρων που συμβάλλουν στην καταπολέμηση του καρκίνου.
Οι ερευνητές υπέθεσαν ότι το μικροβίωμα του εντέρου ενδέχεται να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο συμπεριφέρεται το ανοσοποιητικό σύστημα μέσα στον ίδιο τον όγκο.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη
Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε με σαφήνεια τι σημαίνει και τι δεν σημαίνει αυτό.
Δεν διαθέτουμε ακόμη κάποια εξέταση μικροβιώματος που να χρησιμοποιείται συστηματικά στις κλινικές για τον καρκίνο του πνεύμονα. Επίσης, δεν διαθέτουμε αποδεδειγμένα διατροφικά προγράμματα, συμπληρώματα ή προβιοτικά που να εγγυώνται τη βελτίωση των αποτελεσμάτων της ανοσοθεραπείας.
Η παρούσα έρευνα δεν αλλάζει τις ισχύουσες κατευθυντήριες οδηγίες θεραπείας.
Αυτό που δείχνει είναι ότι η θεραπεία του καρκίνου του πνεύμονα είναι πιο περίπλοκη από ό,τι απλώς αυτό που συμβαίνει μέσα στον όγκο. Το ευρύτερο ανοσοποιητικό σύστημα και το περιβάλλον του εντέρου ενδέχεται επίσης να παίζουν ρόλο.
Στο μέλλον, η ανάλυση του μικροβιώματος του εντέρου θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος μιας πιο εξατομικευμένης θεραπευτικής προσέγγισης. Προς το παρόν, παραμένει ένας πολλά υποσχόμενος ερευνητικός τομέας.
Η φροντίδα του εντέρου σας κατά τη διάρκεια της θεραπείας
Δεν υπάρχει καμία συγκεκριμένη διατροφή για την οποία να έχει αποδειχθεί ότι βελτιώνει την ανταπόκριση στην ανοσοθεραπεία στον καρκίνο του πνεύμονα. Ισχύουν, όπως πάντα, οι γενικές συμβουλές. Είναι σημαντικό να ακολουθείτε, στο μέτρο του δυνατού, μια ισορροπημένη διατροφή, να ενυδατώνεστε επαρκώς και να συζητάτε τυχόν συμπληρώματα διατροφής με την ογκολογική σας ομάδα.
Μην αρχίζετε ποτέ να παίρνετε ή να σταματάτε τη λήψη φαρμάκων, συμπεριλαμβανομένων των αντιβιοτικών, χωρίς να συμβουλευτείτε πρώτα την ιατρική σας ομάδα.
Η ευρύτερη εικόνα
Η ιατρική ακριβείας στον καρκίνο του πνεύμονα έχει επικεντρωθεί μέχρι στιγμής στις εξετάσεις του όγκου και σε βιοδείκτες όπως οι EGFR και ALK. Το μικροβίωμα προσθέτει μια επιπλέον διάσταση σε αυτή την εικόνα.
Αυτό μας υπενθυμίζει ότι το σώμα λειτουργεί ως ένα ενιαίο σύστημα. Οι πνεύμονες, το ανοσοποιητικό σύστημα και το έντερο δεν είναι ξεχωριστά μεταξύ τους.
Η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη. Καθώς θα συλλέγονται περισσότερα δεδομένα, θα κατανοήσουμε καλύτερα αν η υγεία του εντέρου μπορεί να ενσωματωθεί με ασφάλεια και ουσιαστικό τρόπο στη φροντίδα των ασθενών με καρκίνο του πνεύμονα.
Προς το παρόν, το βασικό μήνυμα είναι το εξής: οι επιστήμονες διαπιστώνουν ότι το έντερο ενδέχεται να επηρεάζει τον τρόπο δράσης ορισμένων θεραπειών για τον καρκίνο του πνεύμονα. Πρόκειται για έναν τομέα που αξίζει να παρακολουθήσουμε.